Şimdiden tutturmuşlar Suriye’nin yeni yönetime üniter devlet, ulusalcı
devlet, laiklik kavramıyla yol gösteriyorlar.
Bu üç kavram da sabıkalı/sakıncalı bence.
Üniter devlet merkeziyetçidir, her şey başkentin onayını aldıktan sonra
hayata geçmiş olur, bu yönetim tarzı halka üstten bakar, memuru bile
havalıdır, ademi merkeziyetçi özellikten yoksundur, halka olan güveninde
sıkıntı var. Türkiye’nin durumu ortada hala 81 il Ankara’dan idare ediliyor
iyi idare ediliyor mu? bence Eyalet sistemi olsaydı daha iyi idare edilirdi.
En azında bir nevi layüsel durumda olan valiler ve kaymakamlardan
kurtulmuş olurduk, Eyalet valisi seçimle iş başına geldiği için halka karşı
bir sorumluluk hissederdi.
Ulusalcı devlet gelince, ne yazık başladığı günden beri tek ırk üzerinde
şekillenmeye çalışır, birçok etnik unsuru görmezden gelir, daima kendine
bir korku, kaygı oluşturarak durumdan vazife çıkarır, haklar arasında
sıkıntı oluşturur. Mesela Türkiye’deki ulusalcı devlet anlayışı böyle oluştu,
az kalsın devlet dağılıyordu ki Ak Partinin iktidara gelmesiyle hayata bir az
nefes verildi, yasalar bir derece esnekleşti vatandaşlar kısmen huzur
buldu, ama sıkıntıları devam ediyor.
Laiklik, dünya sisteminde var olan mevcut laiklik sadece İslam dinine karşı
bir kalkan olarak kullanılıyor. İslam’ın insanlığı kurtarıcı özelliğinin hayata
yansımasına müsaade etmiyor.
Mesela insanlığın muzdarip olduğu Faiz, Kumar, Zina ve İçkiyi
yasaklayamıyorsunuz, çünkü İslami değerlere referans gidince birileri
laikliğe aykırıdır diyebiliyor. Daha nice sıkıntıları var tabi.
Sakın ola ırkçılık yapmayın ve özellikle Kürt vatandaşlarınızla ülke
bütünlüğü içinde anlaşın, unutmayın İslam’ın yönetim müktesebatında
huzur verici yönetim şekli mevcuttur.
Eyalet yönetiminde Savunma, Eğitim, Sağlık, Adalet merkezden olmak
üzere nitelikli bir başkanlık sistemiyle Suriye ilahi öğretinin gölgesinde çok
mutedil bir tarzda yönetilebilir.
Ömer bin Abdulaziz’in hilafet tarzını aklınızda canlandırın, 2,5 yılda zekat
alacak insan bulunamıyordu. Salahaddini Eyyubi bakış açısıyla farklı
dinlere mensup insanlar gayet barış içinde yaşayabilirler. Yönetim
açısından inançların yaşama imkanını garanti eden İslam dinidir, laiklik
değildir.
Tutturmuşlar eyalet sistemi gelirse ülke bölünür, bu kocaman bir yalandır,
ama siz kendinize güvenmeyip “Paris özerklik şartı” ile eyalet
oluşturursanız, gün gelir o eyalet referanduma gider ve
bağımsızlığını isteyebilir. Onun için kendinize has bir yönetim tarzı
geliştirin referandum oyunlarıyla ayrılma ruhsatı veren yasalarınız olmasın.
Bu durumda hem inanç açısından insanlar kendini güvende hisseder, hem
halk olarak kökeni farklı olan kimseler huzur içinde yaşar.
Mesela siz PYD/YPG yönetimindeki Kürtçe eğitimi yasaklayıp Arapça dili ile
eğitim öğretim yapsanız, bunu Kürtler içine sindirmez, ama iki dilli eğitim
yapıp Eyalet marifetiyle onlara nefes aldırsanız kısa zamanda PYD/YPG
ortadan kaybolacaktır, çünkü onlar Allah ile barışık olamayan, seküler,
Apoist bir talim Kürt çocuklarına veriyorlar ve Kürtlerin kahır ekseriyeti
belki de %90’ı böyle bir yönetimden memnun değiller.
Bir de Mürşit lakaplı Haznevi ailesinde bir sarıklı çıkmış PYD’nin Kürtlere
yaptığı zulme karşı çıkacağına Ahmet Eşaara’ya eleştiri getirmesi hayra
alamet değildir. Bu insan iki kelimesinden biri “sayın general” deyip YPG
komutanının Kürtlere sevdirmeye çalışıyor, ben bundan kaygı duyuyorum,
ama Kürt halkının talim terbiyelerini anadilleriyle yapmalarını da
savunuyorum. Bu Allah’ın verdiği bir haktır.
İki dilli eğitim yapmak o kadar zor değildir, bakın her Kürt en az iki dili
biliyor.
Arap dünyasında yaşayan Kürtçe Arapça,
İran’da Kütçe Farsça ,
Türkiye’de Kütçe Türkçe…
Demek ki zor bir şey değildir iki dil bilmek.
Başka bir ifadeyle ne edip edin Suriye’de yaşayan Kürt vatandaşlarınızla
barışık yaşayın, aksi takdirde ülkenizde daima kavga ve kargaşa devam
eder, gereksiz iç meselelerinden dolayı ülkenize hizmet etmeye, uluslar
arası arenada varlığınızı hissetmenize zamanız kalmıyor.
Onun için Türkiye’nin tecrübelerinden yararlanın.
Kısacası Üniter devler, Ulusal devlet, Laik devlet, Irkçı devlet insanlığın
başına beladır.
Benden söylemesi
Eyüphan Kaya